Không còn là câu chuyện của phòng khám hay bệnh viện, Ozempic đang trở thành công thức làm đẹp thu hút sự chú ý của nhiều người. Từ những lời đồn về vóc dáng ngày càng mảnh mai của các ngôi sao Hollywood đến những video chia sẻ hành trình giảm cân trên TikTok, loại thuốc vốn được phát triển để điều trị đái tháo đường nhanh chóng trở thành biểu tượng mới của cuộc đua sở hữu thân hình lý tưởng.

Ozempic (chứa hoạt chất semaglutide) và Mounjaro (tirzepatide) ban đầu được phát triển để điều trị đái tháo đường. Thuộc nhóm thuốc đồng vận thụ thể GLP-1, các hoạt chất này kích thích cơ thể tiết insulin, làm chậm quá trình làm rỗng dạ dày và tác động lên não để giảm cảm giác đói. Chính cơ chế này đã mở đường cho semaglutide và tirzepatide được phát triển thành các thuốc điều trị béo phì dưới tên thương mại Wegovy và Zepbound, lần lượt được FDA phê duyệt vào năm 2021 và 2023.

Ở góc độ điều trị, đây được xem là bước đột phá đối với người mắc béo phì. Tuy nhiên, giới chuyên môn vẫn đang đặt câu hỏi rằng liệu những loại thuốc này có nên được sử dụng chỉ vì mục đích thẩm mỹ?

Bước ngoặt cho người béo phì

Dù vẫn tồn tại những lo ngại về các tác dụng phụ như viêm tụy hay ung thư tuyến giáp, các bằng chứng khoa học hiện nay cho thấy nhóm thuốc đồng vận thụ thể GLP-1 đã được sử dụng trong điều trị đái tháo đường từ năm 2005, giúp giới y khoa có đủ dữ liệu để đánh giá mức độ an toàn trên nhóm bệnh nhân này. Đối với người béo phì, nhiều nghiên cứu cũng cho thấy hiệu quả trong việc cải thiện sức khỏe tim mạch và giảm nguy cơ biến chứng.

Tuy nhiên, điều đó không đồng nghĩa Ozempic là lựa chọn phù hợp với tất cả mọi người. Theo bà Isabelle Lonjon-Domanec, Giám đốc Y khoa của Novo Nordisk, Ozempic là loại thuốc được chỉ định để điều trị bệnh béo phì, tình trạng được xác định khi chỉ số BMI từ 30 trở lên, hoặc từ 27 nếu đi kèm các bệnh lý liên quan. Các dữ liệu về hiệu quả và tác dụng phụ đã được nghiên cứu kỹ trên nhóm bệnh nhân này, vì vậy việc sử dụng ngoài chỉ định cần được bác sĩ cân nhắc và theo dõi chặt chẽ.

Lời giải nào cho bài toán Ozempic?

Hiệu quả giảm cân của Ozempic không đồng nghĩa với việc cân nặng sẽ được duy trì lâu dài. Một trong những thách thức của nhóm thuốc đồng vận thụ thể GLP-1 là nguy cơ tăng cân trở lại sau khi ngừng điều trị nếu người dùng không duy trì chế độ ăn uống và tập luyện phù hợp.

Đó cũng là lý do các chuyên gia luôn nhấn mạnh rằng Ozempic không phải "viên thuốc thần kỳ". Theo bà Isabelle Lonjon-Domanec, thuốc chỉ phát huy hiệu quả tối ưu khi được kết hợp với một kế hoạch điều trị toàn diện. Bởi giảm cân không chỉ là sự thay đổi về thể chất mà còn liên quan đến yếu tố tâm lý, hành vi và thói quen sinh hoạt. Vì vậy, bên cạnh điều trị bằng thuốc, người dùng cần xây dựng chế độ ăn uống cân bằng và duy trì tập luyện, đặc biệt là các bài tập tăng cường khối cơ, để duy trì hiệu quả giảm cân lâu dài thay vì chỉ đạt kết quả trong ngắn hạn. Bên cạnh đó, để đảm bảo an toàn cho sức khỏe, bạn vẫn nên tham khảo ý kiến bác sĩ và các chuyên gia dinh dưỡng trước khi sử dụng Ozempic.

Cùng với khả năng kiểm soát cảm giác thèm ăn, Ozempic cũng đang dần thay đổi cách con người ăn uống, giao tiếp và chăm sóc bản thân. Khi cảm giác đói giảm đi, những buổi tiệc hội họp dần mang ý nghĩa khác. Tại Mỹ, nhiều nhà hàng ghi nhận người sử dụng GLP-1 có xu hướng gọi ít món hơn, trong khi một số cơ sở đã bổ sung các khẩu phần nhỏ để đáp ứng nhu cầu mới của thực khách.

Song song đó, thị trường làm đẹp cũng bắt đầu chuyển mình. Dữ liệu từ NielsenIQ cho thấy doanh số của các sản phẩm như nước hoa, kem chống nắng, sản phẩm chăm sóc tóc và lăn khử mùi đều tăng sau khi GLP-1 trở nên phổ biến. Xu hướng này được lý giải bởi hai nguyên nhân: nhiều người cảm thấy tự tin hơn sau khi giảm cân và sẵn sàng đầu tư nhiều hơn cho việc chăm sóc bản thân. Đồng thời, những tác dụng phụ như thay đổi mùi cơ thể, rụng tóc hay làn da kém săn chắc cũng làm gia tăng nhu cầu tìm kiếm các giải pháp chăm sóc chuyên biệt. Trước thực tế đó, nhiều thương hiệu mỹ phẩm đã bắt đầu nghiên cứu những sản phẩm hướng đến nhóm người sử dụng GLP-1.

Từ một liệu pháp điều trị béo phì, Ozempic đang dần tạo ra những thay đổi vượt xa phạm vi y học, tác động đến hành vi tiêu dùng, làm đẹp và cả cách con người nhìn nhận về cơ thể cũng như lối sống. Khi các hãng dược tiếp tục phát triển Ozempic ở dạng thuốc viên để tăng khả năng tiếp cận, những ảnh hưởng này được dự báo sẽ còn tiếp tục lan rộng trong tương lai.