Nếu mỗi cột mốc trên hành trình đã qua là một mắt xích, thì sự kiên nhẫn là sợi dây liên kết vô hình giúp Phương Anh Đào làm nên chuỗi vòng lớn. Sau hơn mười năm kiên định với con đường diễn xuất, vũ trụ dường như đã cho cô câu trả lời với những “quả ngọt” đầu tiên.
Với nữ diễn viên, trưởng thành không đến từ một vai diễn duy nhất, mà được bồi đắp từ gia đình, những va vấp và cả những năm tháng chênh vênh tưởng chừng muốn rẽ lối. Mỗi vai diễn đã qua không chỉ là một thử thách nghề nghiệp, mà còn là một lần soi chiếu nội tâm, để rồi từ đó hình thành nên một Phương Anh Đào bản lĩnh hơn, sâu sắc hơn và không ngừng tìm kiếm phiên bản tốt hơn của chính mình.
Như quyển hồi ký được lật giở từng trang, cuộc đời mỗi người là chuỗi liên kết vô tận của nhiều sự kiện đã cùng tôi rèn nên phiên bản hiện tại. Ở bất kỳ lĩnh vực nào, mỗi cá thể đều là một hành trình độc bản. Vậy nếu ví cuộc đời như chuỗi mắt xích kim loại được đan cài khéo léo, đâu là những mối liên kết đã làm nên bạn ngày hôm nay?
Đối với Phương Anh Đào, cô có thể sẽ trở thành một phiên bản khác, một cuộc đời khác nếu thiếu đi bốn mắt xích quan trọng: gia đình, tình yêu, lòng kiên định với ước mơ và cả những mơ hồ trong ngày đầu bước chân vào con đường diễn xuất.
Không sinh ra và lớn lên trong nhung lụa, xuất phát điểm và hoàn cảnh gia đình luôn là nguồn động lực lớn để Phương Anh Đào nỗ lực và có nhiều chiêm nghiệm sâu sắc. “Tôi lớn lên trong điều kiện không mấy dư dả, vì thế, ba và mẹ là nguồn động lực to lớn và truyền cảm hứng cho tôi rất nhiều. Đặc biệt là mẹ, người luôn cần mẫn, chăm lo cho gia đình và giữ thái độ sống lạc quan ngay cả trong những giai đoạn khó khăn nhất”, nữ chính phim Mai bộc bạch.
Chứng kiến sự tảo tần của mẹ từ tấm bé, mẹ vì thế cũng trở thành người thầy đặc biệt và có ảnh hưởng nhiều nhất đến cách cô suy nghĩ, nhìn nhận cuộc sống và vận hành nội tâm của chính mình.
“Bà luôn chăm chỉ lao động, sáng nào cũng dậy từ ba hoặc bốn giờ sáng và làm việc cho đến chiều tối muộn để chăm lo cho chồng đau ốm và hai con nhỏ. Điều đó không chỉ là ký ức, mà dần trở thành tư duy làm việc của tôi: chỉ cần mình bền bỉ và không ngừng nỗ lực, rồi sẽ đến lúc gặt được trái ngọt”, Phương Anh Đào chia sẻ.
Bên cạnh gia đình, những cuộc tình không thành, những trải nghiệm chưa trọn vẹn trong tình yêu cũng là mắt xích quan trọng trong cuộc đời lẫn sự nghiệp của Phương Anh Đào. Như bao người phụ nữ khác, nữ diễn viên cũng “từng đi qua những rung động đầu đời, từng có cảm giác sau một cuộc chia tay, thế giới như sụp đổ”, chính những trải nghiệm từ ngây thơ khi mới biết yêu đến lúc chín muồi hơn về mặt cảm xúc đã giúp cô hiểu rõ các cung bậc cảm xúc của người phụ nữ khi yêu, từ hạnh phúc, tổn thương đến cả quá trình học cách buông bỏ. Đây cũng là chất liệu để cô thấu hiểu nội tâm nhân vật và hóa thân trọn vẹn vào vai diễn.
Nếu gia đình là nền tảng, những va vấp trong tình yêu là chất xúc tác thì sự quyết tâm theo đuổi nghệ thuật chính là đòn bẩy tạo nên phiên bản Phương Anh Đào ngày hôm nay. Sau khi học xong lớp 12, cô từng được gia đình định hướng theo một ngành khác hoặc chỉ nên ở quê học nghề rồi sinh sống như bao cô gái làng chài. Thế nhưng, cô vẫn chọn đăng ký vào trường Sân khấu - Điện ảnh với mơ ước được khám phá thế giới diễn xuất.
Trong lúc nhiều bạn bè bắt đầu ra ngoài làm phim từ sớm, thậm chí bảo lưu hay tạm ngưng việc học để tìm kiếm cơ hội, Phương Anh Đào vẫn chọn hoàn thành chương trình học một cách chỉn chu và bài bản trong suốt ba năm. “Với tôi, đó là giai đoạn cần tích lũy, lĩnh hội và xây nền móng thật vững. Tôi tin rằng trước khi xây những tầng cao cho sự nghiệp, mình phải có phần gốc đủ chắc”.
Dù nỗ lực và nghiêm túc với nghệ thuật thứ bảy, những bước đi đầu tiên trong sự nghiệp của cô lại khá chệnh choạng. Sau khi tốt nghiệp, nữ diễn viên vẫn miệt mài theo đuổi nghệ thuật nhưng vẫn chưa có nhiều cơ hội cọ xát với nghề. Các vai diễn ở thời điểm này không quá ấn tượng và chỉ giúp cô duy trì việc được sống với nghề. “Những ngày đầu bước vào điện ảnh, tôi là một cô bé giàu cảm xúc, nhưng còn non nớt trong cách thể hiện. Khi ấy, tôi khá thụ động, mang tâm lý chờ dự án, chờ vai diễn tìm đến”, Phương Anh Đào tâm sự.
Khoảng thời gian theo đuổi nghề nhưng vẫn chưa đạt được thành tựu rõ ràng đã từng khiến nữ diễn viên hoài nghi về năng lực và lựa chọn của bản thân.
Thành công của vai Hạ trong bộ phim Nhắm mắt thấy mùa hè như một bước đệm giúp Phương Anh Đào chạm ngõ với điện ảnh nhiều hơn. Nữ diễn viên tiếp tục tạo tiếng vang với vai Nhàn trong bộ phim Tro tàn rực rỡ (2022), nhân vật Mai trong bộ phim Mai (2024) và Ngọc trong dự án Báu vật trời cho (2026). Đây cũng được xem là ba “mắt xích” giúp cô trưởng thành và mạnh mẽ hơn trong sự nghiệp, vì các nhân vật này đều là “những người phụ nữ đòi hỏi sức diễn lớn hơn cả trải nghiệm ngoài đời thật”.
Từ cột mốc năm năm đầu tiên đến thời điểm hiện tại, Phương Anh Đào đã “bỏ túi” nhiều dự án lớn nhỏ khác nhau. Bản thân là người trọng quá trình, vì vậy, mỗi vai diễn, dù thành tựu hay chưa, đều giúp cô học hỏi và đúc kết nhiều chiêm nghiệm khác nhau về sự nghiệp diễn xuất. “Tôi tin là không chỉ đối với người diễn viên mà tất cả mọi người ở mọi lĩnh vực đều sẽ có quá trình rất dài. Phải có sự tưới tẩm thì mới có ngày đơm hoa kết trái”, cô tâm niệm.
Nếu hỏi Phương Anh Đào ở thời điểm hiện tại rằng, cô có hài lòng với hành trình đã qua hay không? Câu trả lời chắc chắn sẽ là không. Nhưng bản thân cô ở từng chặng đường nghệ thuật trong quá khứ đều luôn hiểu rõ “mình đã nỗ lực đến đâu, đã cố gắng như thế nào trong những điều kiện mình có. Có những thứ đáng lẽ có thể làm tốt hơn, nhưng khi đã dốc hết sức, tôi chọn hài lòng với sự nỗ lực ấy. Đồng thời, tôi lắng nghe và chọn lọc những góp ý từ khán giả để áp dụng chúng vào những vai diễn tiếp theo”.
Xâu chuỗi những mắt xích vừa qua, có lẽ điều đã tôi luyện nên Phương Anh Đào ngày hôm nay không phải là may mắn hay một bước ngoặt bùng nổ, thay vào đó là sự kiên định và nỗ lực âm thầm. Cô không đi nhanh, cũng không chọn con đường ồn ào. Hành trình của cô là việc ở lại với lựa chọn của mình dù không ít lần đối diện với những hoài nghi.
“Có những khoảng thời gian mình làm việc trong thầm lặng, cố gắng trong thầm lặng và chỉ bản thân mình biết mình đã đầu tư, đã chăm chút cho ước mơ ấy như thế nào.
Tôi luôn ví hành trình đó giống như chăm một cái cây. Cây phải bén rễ và phát triển từ bên dưới trước khi có thể nở hoa. Khi hoa nở, mọi người sẽ ngợi khen, dĩ nhiên điều đó rất vui. Nhưng với tôi, phần rễ âm thầm bén sâu mới là điều quan trọng nhất. Tôi luôn chú trọng vào quá trình, bởi phải có một điểm bắt đầu đủ vững vàng thì mới có thể đi tiếp đến những chặng đường sau”, Phương Anh Đào tâm sự.
Đâu đó có người từng nhận xét rằng Phương Anh Đào kén chọn vai, tuy nhiên, quyết định đi chậm và chọn lọc dự án kỹ lưỡng lại là cách cô thể hiện lòng biết ơn với khán giả và nghiêm túc với những gì mình đang làm. “Tôi luôn tin rằng nghệ sĩ không thể tồn tại nếu thiếu khán giả. Trong quá trình làm nghề, sẽ có lúc mình chọn đúng, có lúc mình sai; có dự án được đón nhận, có dự án chưa trọn vẹn. Nhưng điều khiến tôi vững tâm nhất là dù thế nào, vẫn có những người đặt niềm tin nơi mình. Sự tin tưởng ấy là nguồn động viên tinh thần vô cùng lớn”. Đó cũng là lý do vì sao nữ nghệ sĩ luôn ưu tiên việc chọn lựa nhân vật mà bản thân thực sự đồng điệu.
“Tôi không muốn tạo áp lực phải xuất hiện liên tục chỉ để giữ độ phủ. Điều tôi hướng đến vẫn là chất lượng thay vì chạy theo một KPI nào đó”, cô cho biết.
Dẫu vậy, nữ nghệ sĩ cũng không để bản thân ở ẩn quá lâu, cô tự đặt cho mình mục tiêu sau một hoặc hai năm phải có một sản phẩm gửi đến khán giả. Đó không chỉ là việc duy trì kết nối, mà còn là cơ hội để Phương Anh Đào tiếp tục cọ xát và trưởng thành.
Nếu xem hành trình đã qua là một chuỗi mắt xích nối nhau bằng sự kiên định, thì ở những mắt xích tiếp theo, Phương Anh Đào không mong lặp lại phiên bản đã quen thuộc. Cô mong muốn được bước ra khỏi vùng an toàn để thử thách những giới hạn mới, những dạng vai mới.
Sau những vai diễn thiên về nội tâm, nhiều giằng xé và nước mắt, nữ diễn viên muốn thử sức nhiều hơn ở các thể loại giàu yếu tố hành động. Dù vai Ngọc trong dự án Báu vật trời cho cho phép nữ diễn viên phô diễn được yếu tố hành động nhưng cô cho biết, đây vẫn là dự án tương đối vừa sức. “Vì vậy, trong thời gian tới, tôi mong được tham gia một dự án thiên về hành động nhiều hơn, một bộ phim đòi hỏi diễn viên phải dành vài tháng, có thể từ hai đến năm tháng, để tập luyện võ thuật hoặc rèn luyện thể lực nghiêm túc. Tôi tin đó sẽ là một màu sắc hoàn toàn mới mẻ”, Phương Anh Đào chia sẻ.
