Suốt hơn nửa thế kỷ qua, Bảo tàng Nghệ thuật Metropolitan đã trở thành “thánh đường” của những quy định trang phục (dress code) độc bản, từ “Tech White Tie” hiện đại, “American Independence” đậm chất di sản cho đến “The Garden of Time” đầy mộng mị. Những đề bài này luôn khơi nguồn cảm hứng từ các triển lãm mùa xuân của Viện Trang phục (Costume Institute), nhưng mỗi năm lại mang đến một biên độ diễn giải và mức độ cụ thể khác nhau.

Đến với năm 2026, “Fashion Is Art” được nhận định là một trong những dress code cởi mở nhất lịch sử, khi bảo tàng đưa ra lời mời gọi khách mời thể hiện mối liên kết cá nhân với thời trang như một hình thái nghệ thuật gắn liền với cơ thể, đồng thời tôn vinh cách mà việc “mặc cho cơ thể” đã hiện diện xuyên suốt dòng chảy lịch sử nghệ thuật.

Điểm thú vị tạo nên sự khác biệt của mùa mốt năm nay chính là ranh giới giữa “theme” (chủ đề triển lãm) và “dress code” (quy định trang phục). Trong khi triển lãm “Costume Art” tập trung nghiên cứu sâu sắc vai trò của thời trang trong thế giới nghệ thuật, thì dress code “Fashion Is Art” lại đóng vai trò như một lời gợi mở đầy cảm hứng cho sự sáng tạo. Thay vì áp đặt một khuôn mẫu cụ thể, chủ đề này khích lệ người tham dự tự định nghĩa cách họ nhìn nhận thời trang, dù đó là phương tiện biểu đạt cá nhân, bản sắc văn hóa hay những giá trị thẩm mỹ riêng biệt.

Chính tinh thần tự do và phóng khoáng ấy đã biến thảm đỏ Met Gala 2026 trở nên khó đoán nhưng cũng đầy tiềm năng bùng nổ. Giới mộ điệu đang kỳ vọng sẽ được chứng kiến những cách tiếp cận đa dạng, từ việc khai thác cơ thể như một “tác phẩm sống”, cho đến những thiết kế là bản diễn giải trực tiếp từ hội họa, điêu khắc hay những dấu ấn lịch sử nghệ thuật lừng lẫy.

Phân biệt “theme” và “dress code”

Trong thế giới lộng lẫy của Met Gala, nhiều người vẫn thường lầm tưởng rằng “theme” và “dress code” là hai khái niệm có thể thay thế cho nhau. Tuy nhiên, nếu đi sâu vào bản sắc của đêm tiệc lớn nhất hành tinh này, chúng ta sẽ thấy đây là hai mảnh ghép hoàn toàn khác biệt, và sự phân định đó lại càng trở nên quan trọng hơn bao giờ hết trong bối cảnh của năm 2026.

Thực tế, Met Gala vốn không sở hữu một chủ đề riêng biệt. Thay vào đó, sự kiện này mượn hơi thở từ các cuộc triển lãm mùa xuân của Viện Trang phục, một bộ phận giám tuyển thuộc Bảo tàng Nghệ thuật Metropolitan. Đây là nơi đang nâng niu và lưu giữ kho tàng đồ sộ với hơn 33.000 hiện vật thời trang cùng phụ kiện, trải dài suốt bảy thế kỷ lịch sử đầy biến động.

Bước sang năm 2026, chúng ta sẽ thấy một sự song hành thú vị giữa triển lãm mang tên “Costume Art” và dress code “Fashion is Art”. Sự khác biệt lớn nhất nằm ở cách tiếp cận, khi mà “Costume Art” đóng vai trò là một đề án học thuật, giúp định hướng nội dung trưng bày và nghiên cứu chuyên sâu. Trong khi đó, dress code “Fashion is Art” lại hiện thân như một lời gợi mở đầy tự do dành cho khách mời, cho phép họ diễn giải chủ đề theo lăng kính cá nhân ngay trên thảm đỏ.

Khi nhìn lại hành trình của những năm trước, ranh giới này luôn được vạch ra rất cụ thể qua từng mùa sự kiện. Năm 2025, khi triển lãm tôn vinh nghệ thuật may đo da màu “Superfine: Tailoring Black Style”, thì thảm đỏ lại rộn ràng với “Tailored for You”. Hay như năm 2024, từ những “Nàng công chúa ngủ trong rừng” (Sleeping Beauties), giới mộ điệu đã biến hóa thành “Khu vườn thời gian” (The Garden of Time). Xa hơn nữa, năm 2023 là sự tri ân “Karl Lagerfeld: A Line of Beauty” với dress code “In Honor of Karl”, và năm 2022 là câu chuyện về lịch sử nước Mỹ được chuyển hóa thành vẻ lộng lẫy của “Gilded Glamour”.

Nếu "theme" là nơi lưu giữ những giá trị học thuật và lịch sử, thì "dress code" chính là chất xúc tác để những ý tưởng đó hồi sinh rực rỡ dưới ánh đèn flash. Hiểu rõ sự khác biệt này, chúng ta mới lý giải được vì sao Met Gala luôn là một ẩn số đầy mê hoặc. Với năm 2026, khi “Fashion is Art” trở thành kim chỉ nam, mọi lý thuyết xa xôi sẽ nhường chỗ cho sự bùng nổ của thị giác. Mỗi bộ trang phục xuất hiện đều là một tác phẩm nghệ thuật sống động, tiếp tục nới rộng biên giới của sự sáng tạo.

Dress code “Fashion Is Art” thực sự có ý nghĩa gì?

Ngay từ những ngày đầu công bố, Met Gala 2026 đã khiến giới mộ điệu phải say mê giải mã một đề bài đầy tính triết học mang tên "Fashion is Art". Chủ đề này gắn liền mật thiết với triển lãm "Costume Art" của Viện Trang phục.

Điểm độc đáo của triển lãm lần này nằm ở cách sắp xếp theo các nhóm hình thái cơ thể đầy tính biểu đạt, từ cơ thể khỏa thân, cổ điển, mang thai cho đến sự lão hóa, giải phẫu hay cả sự hữu hạn của kiếp người. Cách phân loại đầy chiều sâu này đã biến "cơ thể mặc trang phục" không chỉ là đối tượng trưng bày đơn thuần, mà còn trở thành lăng kính văn hóa giúp chúng ta đọc hiểu nghệ thuật và lịch sử một cách thấu đáo hơn. Với tên gọi chính thức là Costume Institute Benefit, dress code lần này như một lời mời gọi để mỗi vị khách tự định nghĩa mối quan hệ giữa phục trang và nghệ thuật, từ đó khuyến khích những tư duy vượt khỏi khuôn mẫu thông thường và tham chiếu sâu sắc vào lịch sử mỹ thuật thế giới.

Đây đồng thời là lời tuyên bố đầy quyết liệt của Andrew Bolton cùng bảo tàng The Met trong nỗ lực tìm kiếm câu trả lời cho câu hỏi muôn thuở về việc, liệu thời trang có thực sự là nghệ thuật hay không. Dù luôn tồn tại những lập luận cho rằng thời trang thiên về tính công nghiệp của một ngành kinh doanh tỷ đô, nhưng Met Gala từ lâu đã phá vỡ định kiến đó bằng cách tôn vinh sự dám mặc và dám hiện diện, để minh chứng rằng thời trang đôi khi có thể vừa là nghệ thuật, vừa là một ngành công nghiệp đầy sức sống.

Sức hút từ các triển lãm của Bolton thường tạo nên những cơn sốt bom tấn trong lịch sử bảo tàng, bởi ông luôn nhìn thấy sợi chỉ đỏ kết nối mọi phòng trưng bày chính là hình ảnh cơ thể được mặc. Ông từng chiêm nghiệm rằng việc thời trang được công nhận như một loại hình nghệ thuật thường diễn ra dưới những điều kiện khắt khe của sự chiêm nghiệm, nhưng ông cũng nhấn mạnh một sự thật rằng “ngay cả nude cũng không bao giờ hoàn toàn trần trụi”, bởi mỗi hình thái ấy đều luôn mang trong mình những giá trị văn hóa và ý niệm xã hội riêng biệt.

Đứng trước đề bài mở đầy kích thích này, giới mộ điệu đang hồi hộp chờ đợi xem các vị khách sẽ mang đến những diễn giải nào trên thảm đỏ, từ việc khai thác xu hướng “Naked Dress” đầy táo bạo cho đến những thiết kế mang tính giải phẫu như các phần cơ thể mạ vàng của Daniel Roseberry tại Schiaparelli hay couture giải phẫu của Thom Browne.

Một hướng đi khác cũng đầy hứa hẹn chính là lối mặc như tranh vẽ, gợi nhắc cách Olivier Rousteing đưa tác phẩm của Prince Gyasi lên sàn diễn Balmain, hoặc tìm về những giá trị ý niệm đầy biến dạng của Rei Kawakubo trong bộ sưu tập Body Meets Dress, Dress Meets Body huyền thoại, nơi những khối u sần đã thay đổi hoàn toàn cách chúng ta nhìn nhận về giới hạn giữa cơ thể và phục trang.

Nhìn lại những màn "giải mã" dress code ấn tượng nhất lịch sử Met Gala

Từ lâu, Met Gala đã được ví như một bài kiểm tra đầy thách thức đối với giới mộ điệu toàn cầu. Trên cùng một thảm đỏ và với cùng một đề bài, mỗi ngôi sao lại biến trang phục thành một sân khấu riêng để kể câu chuyện thời trang của chính mình. Một khi được Vogue gọi tên là “người chiến thắng” của đêm tiệc, điều đó đồng nghĩa với việc “người chiến thắng” đó không chỉ mặc đẹp mà còn chạm được đến linh hồn của tinh thần mà chủ đề yêu cầu.

Quay ngược thời gian về năm 2018, Rihanna đã khiến giới mộ điệu phải ngả mũ khi nâng tầm dress code “Sunday Best” lên một đẳng cấp xa hoa hoàn toàn mới. Trong không gian của triển lãm “Heavenly Bodies Fashion and the Catholic Imagination”, nữ ca sĩ đã xuất hiện với hình tượng đầy quyền lực thường được gọi vui là “Pope Rihanna”. Khoác trên mình thiết kế đặt riêng từ Maison Margiela Artisanal do John Galliano nhào nặn, cô tỏa sáng trong bộ minidress kết hợp cùng áo choàng và chiếc mũ mitre đính kết ngọc trai cùng pha lê cầu kỳ. Từng chi tiết nhỏ từ đôi giày Christian Louboutin cho đến chiếc dây chuyền thánh giá Cartier từ khoảng năm 1934 đều cho thấy một sự chuẩn bị kỹ lưỡng, tạo nên một tổng thể vừa kịch tính vừa bám sát tinh thần tôn giáo của đêm tiệc.

Không kém cạnh người đàn chị, Zendaya cũng là một trong những cái tên luôn được săn đón nhất mỗi khi mùa Met Gala về. Một ví dụ điển hình cho khả năng biến dress code thành màn trình diễn nghệ thuật chính là tạo hình của cô vào năm 2019. Với yêu cầu “Studied Triviality” thuộc chủ đề triển lãm về tinh thần Camp, cô đã hóa thân thành nàng Cinderella trong chiếc váy dạ hội xanh baby-blue có khả năng phát sáng kỳ ảo từ nhà mốt Tommy Hilfiger. Dù là một trong những lần đầu tiên góp mặt nhưng Zendaya đã ghi điểm tuyệt đối nhờ sự đồng hành của stylist Law Roach trong vai trò “bà tiên đỡ đầu”. Sự giao thoa giữa kỹ thuật may đo cao cấp và tính chất cường điệu đặc trưng đã tạo nên một khoảnh khắc mang đậm tính sân khấu khó quên.

Một màn diễn giải dress code xuất sắc khác không thể không nhắc tới chính là Blake Lively tại kỳ Met Gala 2022. Cô đã chọn cho mình chiếc váy custom từ Atelier Versace lấy cảm hứng trực tiếp từ kiến trúc Art Deco đặc trưng của New York. Với phần thân váy đính pha lê rực rỡ và tà váy chuyển sang tông xanh patina ấn tượng cùng đôi găng tay opera đồng điệu, trang phục của cô hiện lên như một lời tri ân đầy tinh tế dành cho tượng Nữ thần Tự do. Giữa bối cảnh triển lãm về lịch sử thời trang Mỹ và dress code “Gilded Glamour and White Tie”, Blake Lively đã tái hiện hoàn hảo tinh thần xa hoa của thời kỳ Gilded Age, một sự chuẩn xác đến ngỡ ngàng trong từng chi tiết nhỏ.