“Vạch trần” trào lưu dưỡng da gây đầy tai hại đang được cổ xúy mù quáng
Khi mạng xã hội bùng nổ, kéo theo hàng loạt “trendsetter” - người tạo ra trào lưu đưa ra những cách làm đẹp vô cùng… lạ lẫm. Trước vẻ bề ngoài hào nhoáng của người chia sẻ, người xem dễ dàng bị thôi miên hoặc đơn giản là chứng FOMO (Fear Of Missing Out - hội chứng sợ bỏ lỡ những trào lưu hấp dẫn hoặc có lợi mà người khác đang có) mà vô tình bị cuốn theo. Dẫu rằng, những mẹo đó vẫn chưa có bằng chứng khoa học xác minh về tính hiệu quả, hoặc thậm chí có gây hại cho bản thân hay không?
1. Uống trực tiếp dầu Ô liu với hy vọng làm mềm da, mượt tóc
Lời đồn trên mạng: Uống trực tiếp dầu ô liu vào mỗi sáng khi bụng còn rỗng sẽ giúp nhuận tràng tốt hơn, bổ sung chất béo không bão hòa và dinh dưỡng cho cơ thể, da và tóc. Thậm chí, việc uống dầu ô liu trực tiếp còn giúp giảm cân, giảm mỡ nội tạng.

Sự thật là: Uống trực tiếp dầu ô liu mang lại cảm giác rất khó chịu. Vì dầu ô liu kích thích nhu động ruột, dễ gây buồn nôn, đau bụng hoặc tiêu chảy; đặc biệt với những người có hệ tiêu hóa nhạy cảm (như viêm dạ dày, trào ngược dạ dày thực quản, rối loạn tiêu hóa, ruột kích thích…). Xét về chức năng giải độc - vốn dĩ là thuộc về gan và thận, không hề phụ thuộc về việc uống bất kể loại dầu vào buổi sáng. Dầu ô liu vốn chứa hàm lượng dinh dưỡng cao và giàu năng lượng (khoảng 900 calo/100ml), nên uống mỗi ngày mà không kiểm soát liều lượng có thể làm tăng cân
Dầu Ô liu có lợi, nhưng lợi ích đến từ việc sử dụng thường xuyên trong chế độ ăn lành mạnh, chứ không phải từ một thìa dầu uống lúc bụng rỗng - Thạc sĩ Lê Thu Hà, Tổ trưởng Tổ chuyên môn Dinh dưỡng - An toàn thực phẩm, Trường Đại học Y tế Công cộng
Theo ThS BS Lê Thị Hương Giang - Trưởng khoa Tiết chế Dinh dưỡng tại Bệnh viện 198 Bộ Công An (Hà Nội) bổ sung thêm, các vitamin tan trong dầu như A, D, E, K cũng như các hợp chất chống oxy hóa vốn có trong dầu ô liu sẽ dung nạp tốt hơn khi sử dụng cùng với thức ăn. Một số người bị viêm tụy, rối loạn hấp thu mỡ, đã cắt túi mật hoặc đang dùng thuốc chống đông máu nên cẩn trọng khi uống dầu ô liu liều cao mỗi ngày.
Cách dùng đúng: Hãy dùng ô liu như một phần trong bữa ăn hàng ngày với 1-2 thìa canh, mỗi ngày. Ví dụ như dùng cùng salad hoặc chấm cùng bánh mì cho món ăn vừa ngon vừa đủ dinh dưỡng.
2. Dùng đá lạnh (Skin icing) với mong muốn se khít lỗ chân lông, giảm mụn và giảm tình trạng sưng mặt
Lời đồn trên mạng: Dùng những viên đá lạnh lăn trực tiếp hoặc úp cả gương mặt vào thau đá lạnh vào mỗi sáng để đánh thức làn da. Dấu hiệu sưng húp vừa ngủ dậy sẽ biến mất, da săn chắc hồng hào và lỗ chân lông thu nhỏ. Đá lạnh giảm viêm, nên những nốt mụn cũng dễ dàng được kiểm soát.

Sự thật là: Chườm lạnh là phương pháp thường thấy trong y học với mục đích làm giảm sưng viêm tạm thời. Điều đó đồng nghĩa với việc, tác động làm giảm sưng tấy chỉ là tạm thời và gương mặt nhanh chóng trở về trạng thái ban đầu. Bên cạnh đó, lỗ chân lông to thường là do di truyền; bít tắc do tạp chất là nông kích thước ở phần đầu lỗ chân lông; lão hóa làm kéo xệ làn da khiến lỗ chân lông to hơn. Lỗ chân lông không hề có mạch máu nên không thể giãn và nở theo nhiệt độ môi trường. Vì vậy, lăn đá lạnh trên da để cải thiện lỗ chân lông to là điều khó lòng thuyết phục giới chuyên gia về tính hiệu quả thiết thực.
Đá lạnh không vô trùng và điều đó có thể gây nhiễm trùng da, đặc biệt nếu da đang có vết thương hở hoặc đang bị mụn. Tiếp xúc đá lạnh lâu dài có thể gây bỏng lạnh, dễ để lại vết thương và có thể để lại sẹo. Nếu da đang bị tổn thương và kích ứng, việc thay đổi nhiệt độ đột ngột có thể làm tăng thêm sự kích ứng - Bác sĩ Da liễu Thẩm mỹ và Thẩm mỹ Y tế Catharine Dennin tại London (Anh).
Cách làm thay thế: Bạn có thể dùng khăn lạnh để thay thế việc lăn đá lạnh trực tiếp lên da. Hoặc đơn giản là dùng nước mát để rửa mặt cũng là cách vừa tiện lợi, vừa an toàn.
3. Bôi Povidine để trị mụn - vừa rẻ, vừa hiệu quả
Lời đồn trên mạng: Sau khi rửa mặt sạch, dùng Povidine bôi khắp mặt rồi lau lại bằng nước muối sinh lý (hoặc nước sạch) để trị mụn. Nhờ mang đặc tính kháng khuẩn mạnh và giá thành hợp lý, nên dễ dàng sử dụng hằng ngày.

Sự thật là: Povidine hay còn gọi là thuốc đỏ hoặc thuốc tím, là dung dịch sát khuẩn với thành phần chính là Povidone và Iod. Công dụng chính của Povidine là diệt khuẩn, nấm, virus, đơn bào và dùng để làm sạch vết thương, sát khuẩn trước khi phẫu thuật/ tiêm, khử trùng dụng cụ y tế.
Mặc dù công dụng là sát khuẩn, nhưng vẫn chưa có bằng chứng khoa học khẳng định povidine có khả năng diệt trừ được nhóm vi khuẩn gây mụn. Mụn được hình thành do bít tắc lỗ chân lông bởi dầu thừa, tế bào chết cộng với việc tăng tiết bã nhờn, trong khi đó Povidine không có khả năng làm sạch sâu hay điều tiết dầu. Ngoài ra, bề mặt da còn có hệ vi sinh với vô số loại vi khuẩn có lợi và tạo lớp phòng thủ để da đề kháng với môi trường. Bôi povidine hằng ngày hoặc thường xuyên sẽ phá vỡ trạng thái cân bằng của hệ vi sinh, khiến da yếu, nhạy cảm và dễ nổi mụn hơn.
Cách làm thay thế: Thay vì dùng povidine, bạn có thể chuyển sang dùng các sản phẩm có hợp chất trị mụn như Salicylic acid (BHA), Benzoyl Peroxide, Retinoids (Retinol, Adapalene), Azelaic Acid. Các hợp chất này hoạt động bằng cách tẩy da chết, kháng viêm, giảm sừng hóa - những cơ chế mang đến khả năng trị mụn tận gốc.
Làm đẹp là câu chuyện bất tận. Bất tận với các thương hiệu mỹ phẩm và cũng vô tận với những nhà sáng tạo nội dung. Là người tiêu thụ thông tin, bạn cần cân nhắc xem xét về tính hiệu quả cũng như an toàn bởi những “mẹo” được chia sẻ từ người khác. Thay vì tin vào hình ảnh hào nhoáng từ người nổi tiếng, bạn nên trao niềm tin vào y học và khoa học để đảm bảo an toàn cho bản thân.