Khi Simone Rizzo và Loris Messina được bổ nhiệm vào vị trí đồng giám đốc sáng tạo của Moschino hồi tháng 6, câu hỏi lớn nhất dành cho họ cũng là câu hỏi khó nhất đối với bất kỳ nhà thiết kế nào bước vào một thương hiệu có di sản mạnh đến mức trở thành ngôn ngữ riêng. Làm thế nào để tiếp nối Franco Moschino mà không biến thương hiệu thành viện bảo tàng của những chiếc áo phông châm biếm, mặt cười và những trò chơi chữ từng làm nên danh tiếng nhà mốt.

Ngay trước màn ra mắt tại Milan, Rizzo và Messina đã đưa ra câu trả lời khá rõ ràng: “Chúng tôi đang nghiên cứu rất kỹ vì sao Moschino từng có ý nghĩa như vậy. Nhưng chúng tôi không muốn tái tạo nó. Chúng tôi muốn hiểu nó để tạo nên Moschino của tương lai”.

Spring/Summer 2027 vì thế đánh dấu chương đầu tiên của bộ đôi NTK, đồng thời mở ra một cách đọc mới về di sản Franco Moschino. Sau giai đoạn Adrian Appiolaza, tiếp nối một thời kỳ Jeremy Scott vốn đẩy tinh thần hài hước và phóng đại của thương hiệu lên mức cao, Rizzo và Messina sẽ lựa chọn con đường nào viết tiếp khái niệm “Moschino”?

Khi sự hài hước chuyển từ khẩu hiệu sang cơ thể

Franco Moschino vốn chưa bao giờ chỉ là nhà thiết kế thích làm trò. Đằng sau chiếc váy mang bảng giá, bộ vest nhại Chanel hay những chiếc áo phông đầy khẩu hiệu là nền tảng kỹ thuật đủ vững để ông có thể phá vỡ quy tắc mà vẫn kiểm soát được sản phẩm cuối cùng. Bởi vậy, sự châm biếm của Franco xuất phát từ hiểu biết sâu về kỹ thuật may, từ nghệ thuật đánh lừa thị giác cho đến cách ông biến những tham chiếu văn hóa đại chúng thành những món đồ thực sự có thể mặc được.

Vì vậy, Spring/Summer 2027 có ít những dấu hiệu Moschino quen thuộc hơn người ta có thể dự đoán. Những khẩu hiệu châm biếm, hình ảnh mang tính sân khấu và các trò chơi thị giác được đặt xuống một nấc. Thay vào đó, hai nhà thiết kế tập trung vào một tủ quần áo có tính đời sống cao hơn, đồng thời đưa sự hài hước vào chính hình dáng và cấu trúc của trang phục.

Điều này đặc biệt rõ ở hai thiết kế gây chú ý nhất của bộ sưu tập, chiếc váy BBL với phần vòng ba được phóng đại và chiếc áo phông nam với phần cơ bắp được dựng nổi. Cả hai đều lấy những hình thái cơ thể đang tồn tại trong văn hóa đương đại để đẩy chúng ra khỏi tỷ lệ thông thường. Chiếc váy tập trung khối lượng vào phía sau, tạo ra đường cong lớn và khiến dáng người thay đổi đến mức kỳ lạ trong mắt nhìn của người đi sau. Trong khi đó, chiếc muscle tee vận hành theo hướng ngược lại. Nếu BBL mở rộng phần thân dưới, áo phông độn cơ bắp làm phình phần thân trên. Rizzo và Messina vì vậy đưa sự hài hước của Moschino vào chính thể hình của người mặc.

Quần Bermuda xuất hiện với những dải tua raffia nhiều màu phủ quanh phần chân. Một chiếc quần vốn thuộc về tủ đồ nghỉ dưỡng được đẩy sang lãnh địa trình diễn bằng chuyển động của tua sợi. Quần da và breeches lại được xử lý bằng tua rua lấy cảm hứng từ trang phục đấu bò, đưa chi tiết mang tính nghi lễ và biểu diễn vào những phom quần mạnh, gọn và có tính ứng dụng hơn. Sự kết hợp giữa phom dáng đời thường và chi tiết sân khấu xuất hiện xuyên suốt bộ sưu tập, giúp Moschino giữ được tính vui nhộn mà không xa rời thực tế.

Tưởng chừng một màu nghiêm cẩn khác biệt sẽ phủ kín cả show, nhưng chiếc clutch hình mèo đen phủ sơn bóng cho thấy Moschino vẫn còn khả năng biến vật thể thành phụ kiện, vẫn ưa chuộng việc đưa hình ảnh quen thuộc vào tỷ lệ bất thường để tạo ra cảm giác hài hước. Nhưng chiếc túi được đặt giữa hệ thống trang phục có tính đời sống cao hơn, vì vậy nó hoạt động như điểm nhấn trong tổng thể thay vì phải gánh toàn bộ ý tưởng của look. Đây cũng là một trong những dấu hiệu cho thấy Rizzo và Messina đang thay đổi nhịp điệu của thương hiệu, rằng sự kỳ quặc đã dần được phân bổ vào từng thành phần của trang phục thay vì dồn tất cả vào một hình ảnh duy nhất.

Bảng màu tiếp tục giữ lại phần tính cách dễ nhận biết của Moschino. Rizzo và Messina vốn có thế mạnh về màu sắc từ thời Sunnei, nơi họ từng phát triển những bộ sưu tập sử dụng màu tươi trên phom gọn và phụ kiện có tính tạo hình. Khi bước vào Moschino, ngôn ngữ ấy gặp một thương hiệu vốn đã có truyền thống sử dụng màu sắc như công cụ tạo năng lượng. Vì thế, sự chuyển giao diễn ra khá tự nhiên.

Hai nhà thiết kế cũng nhấn mạnh rằng Moschino tương lai phải nói được ngôn ngữ của hàng xa xỉ, trong đó tư duy thiết kế cần đi cùng sản phẩm được hoàn thiện ở tiêu chuẩn cao.

Khái niệm ấy giải thích vì sao bộ sưu tập có vẻ hoà nhã hơn nhưng lại không rơi vào cảm giác xuề xòa. Rizzo và Messina bước vào Moschino với kinh nghiệm của Sunnei, nơi họ từng xây dựng những thiết kế giàu tính thử nghiệm. Khi chuyển sang nhà mốt lớn hơn, họ có thêm nguồn lực sản xuất của Aeffe và chính họ cũng nói về sự khác biệt này bằng hình ảnh trực diện, rằng nếu Sunnei từng giống chiếc Fiat 500, Moschino hiện tại là một chiếc Maserati.

Ẩn sau câu nói đùa ấy là thay đổi quan trọng về khả năng thực thi. Hai nhà thiết kế đã có hệ thống sản xuất lớn hơn để biến những ý tưởng mang tính khái niệm thành quần áo có độ hoàn thiện cao. Vì vậy, sự đơn giản tương đối của một số thiết kế trong bộ sưu tập không đồng nghĩa với việc giảm yêu cầu về kỹ thuật. Ngược lại, khi những trò chơi thị giác được tiết chế, cấu trúc trang phục và chất lượng hoàn thiện bắt đầu trở thành phần quan trọng hơn của câu chuyện.

Sự chuyển đổi ấy còn được thể hiện ở cách họ trưng dụng runway. Show diễn diễn ra trên mái một bãi đỗ xe ở vùng ngoại ô Milan, với hàng trăm người mặc trang phục đời thường đi ngược chiều các người mẫu. Những người này mang theo chó, trẻ nhỏ, xe đạp và điện thoại. Xen giữa họ là các drag queen và những người tập gym. Rizzo giải thích rằng quần áo thuộc về đường phố, nhưng quan trọng hơn, chúng thuộc về những con người thực.

Một Moschino với nhiều tầng nghĩa hơn

Nếu cần xác định điều Rizzo và Messina đã thay đổi sau bộ sưu tập đầu tiên, câu trả lời nằm ở sự dịch chuyển từ hình ảnh Moschino sang tư duy Moschino.

Franco Moschino từng dùng sự hài hước để chất vấn thời trang. Rizzo và Messina dùng cách tiếp cận ấy để chất vấn một thời đại thời trang khác, nơi mọi thứ đều có nguy cơ trở thành nội dung trong vài giây. Trước show, hai nhà thiết kế nói về một nền thời trang đang rơi vào trạng thái “ồn ào”, với quá nhiều tiếng nói, quá nhiều nội dung và sự khiêu khích. Họ đưa ra quan điểm rằng trong bối cảnh ấy, vẻ đẹp và sự điềm tĩnh có thể trở thành hành động táo bạo.

Quan điểm ấy cũng lý giải cho lựa chọn giảm bớt sự phô trương của bộ sưu tập. Moschino Spring/Summer 2027 chưa tạo ra một cuộc cách mạng về phom dáng nhưng sự thay đổi trong tư duy từ bộ đôi NTK khiến Moschino bước ra khỏi vòng lặp khá quen thuộc của chính mình. Sau nhiều năm mà cái tên Franco Moschino thường được gợi lại thông qua những biểu tượng dễ nhận diện nhất, Rizzo và Messina quay trở lại với phần khó hơn của di sản ấy, đó là khả năng suy nghĩ về thời trang bằng chính ngôn ngữ của thời trang.

Bộ đôi từng đứng ngoài hệ thống nay đã bước vào trung tâm của nó. Thay vì cố chứng minh rằng họ có thể trở thành những Moschino khác, họ đang thử chứng minh rằng Moschino vẫn có thể thay đổi mà vẫn giữ được sự tự do vốn làm nên cái tên này.

Và có lẽ đó mới là sự thay da đổi thịt đáng kể nhất của mùa Xuân Hè 2027. Moschino vẫn muốn khiến người ta mỉm cười, nhưng sự hài hước đã rời khỏi vị trí của một dấu hiệu nhận diện để trở lại đúng nơi Franco Moschino từng đặt nó, đó là bên trong ý tưởng.

Nếu những mùa tiếp theo tiếp tục phát triển được hướng đi này, Rizzo và Messina có cơ hội xây dựng một Moschino vừa quen để kịp nhận ra từ xa, nhưng cũng đủ khác để khiến người ta phải ngoái nhìn lần nữa. Với một thương hiệu từng sống bằng khả năng khiến thời trang tự cười vào chính mình, đó có lẽ là cách khá thuyết phục để bước vào tương lai.