Sau một mùa giải thưởng liên tục được xướng tên ở các giải lớn, từ Golden Globe Awards (Quả Cầu Vàng) đến Giải thưởng Điện ảnh của Viện Hàn lâm Anh (BAFTA Awards), nữ diễn viên người Ireland Jessie Buckley đang tiến vào Oscar 2026 với vị thế mà Hollywood thường gọi là "frontrunner", tức ứng viên dẫn đầu gần như không thể bị đánh bại. Câu hỏi duy nhất còn lại là liệu chuỗi chiến thắng ấy có kết thúc bằng tượng vàng Oscar?

Hồi đầu tháng 3 vừa qua, nữ diễn viên Buckley tiếp tục nối dài thành công khi giành giải Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất tại Screen Actors Guild Awards (Giải thưởng của Hiệp hội Diễn viên Màn ảnh - SAG Awards). Giải thưởng này được giới chuyên môn xem như một trong những chỉ dấu quan trọng nhất trước Oscar, bởi SAG Awards do các diễn viên, nhóm chiếm số lượng lớn nhất trong Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh (Academy of Motion Picture Arts and Sciences - AMPAS), bầu chọn.

Giữa một mùa giải thưởng với nhiều cuộc đua gay cấn, chiến thắng tại Actor Awards (tên gọi mới của Screen Actors Guild Awards) càng củng cố vị thế của Buckley trước thềm Oscar 2026 vào ngày 15/03 tới.

Từ người vợ ‘vô hình’ của Shakespeare đến biểu tượng sân khấu

Những vai diễn gần đây của nữ diễn viên Buckley cho thấy khả năng hóa thân linh hoạt đáng kinh ngạc trong diễn xuất của cô.

Một trong số đó là vai Agnes trong bộ phim Hamnet. Trong tác phẩm này, Buckle hóa thân thành Agnes, người vợ “im lặng” của nhà văn, nhà viết kịch người Anh William Shakespeare, nhân vật thường bị lịch sử đặt bên lề. Dựa trên tiểu thuyết của tiểu thuyết gia Maggie O'Farrell, bộ phim tái hiện lại cuộc sống của đại văn hào Shakespeare sau cái chết của cậu con trai 11 tuổi Hamnet, bi kịch được cho là đã “gieo mầm” cho sự ra đời của vở kịch cùng tên.

Khác với nhiều vai diễn lịch sử vốn thiên về tái hiện sự kiện, Buckley xây dựng Agnes bằng những chi tiết rất nhỏ, từ ánh mắt lặng đi khi nhắc đến đứa con qua đời đến cách nhân vật im lặng trong những khoảnh khắc đau đớn nhất. Lối diễn thiên về nội tâm này khiến nhân vật Agnes trở nên khác biệt so với nhiều vai diễn lịch sử thường được khắc họa đầy kịch tính. Nhiều nhà phê bình nhận xét rằng Buckley đã khắc họa nhân vật với một nỗi đau âm thầm nhưng dai dẳng, điều khiến bộ phim trở nên ám ảnh, đồng thời biến Agnes trở thành một trong những vai diễn đáng nhớ nhất mùa giải năm nay.

Nếu trên màn ảnh, Buckley mang đến hình ảnh của một người phụ nữ lặng lẽ và nội tâm thì trên sân khấu, nữ diễn viên người Ireland lại xuất hiện với diện mạo hoàn toàn khác, một nữ ca sĩ Sally Bowles quyến rũ nhưng đầy bất ổn cảm xúc trong vở nhạc kịch Cabaret tại khu nhà hát West End ở thủ đô London (Anh).

Hai vai diễn, một bên là người phụ nữ lặng lẽ bị lịch sử bỏ quên, bên còn lại là biểu tượng nổi loạn của sân khấu. Sự đối lập này cũng chính là điều khiến Buckley trở thành một trong những diễn viên thú vị nhất của thế hệ mình.

Liệu có đối thủ nào cho Buckley?

Tính đến nay, nữ diễn viên đến từ vùng Bắc Âu đã thu về hàng loạt giải thưởng lớn cho vai diễn Agnes trong Hamnet, bao gồm bốn giải Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất tại Actor Awards, BAFTA, Critics’ Choice và Golden Globe. Trong ngôn ngữ của Hollywood, chuỗi chiến thắng như vậy thường được gọi là “awards sweep”, thuật ngữ dùng để chỉ trường hợp một diễn viên gần như thống trị toàn bộ mùa giải thưởng.

Tuy nhiên, Oscar hiếm khi là một cuộc đua có thể dễ đoán trước kết quả. Một số nhà quan sát cho rằng những tranh luận quanh bộ phim mới của Buckley The Bride! có thể phần nào ảnh hưởng đến tâm lý các cử tri của AMPAS. Nếu cuộc đua xuất hiện cú lật ngược ở phút cuối, hai cái tên đang được nhắc đến là nữ diễn viên Rose Byrne (với vai Linda trong If I Had Legs I’d Kick You) và nữ diễn viên Kate Hudson (với vai Claire Sardina trong Song Sung Blue).

Trong khi đó, nhiều nhà phê bình cũng bày tỏ sự tiếc nuối khi nữ diễn viên Chase Infiniti không có mặt trong danh sách đề cử dù vai diễn Willa Ferguson của cô trong One Battle After Another từng được giới phê bình lẫn các đồng nghiệp đánh giá rất cao.

Khi điện ảnh viết lại những câu chuyện của phụ nữ

Lịch sử thường được kể từ góc nhìn của những người đàn ông ở trung tâm quyền lực. Trong khi những người phụ nữ xung quanh họ như vợ, mẹ hay con gái, thường chỉ tồn tại như những “chú thích” đi kèm. Trong bối cảnh đó, Hamnet phản ánh một xu hướng lớn hơn của điện ảnh đương đại, khi các nhà làm phim bắt đầu nhìn lại lịch sử qua những nhân vật từng đứng bên lề câu chuyện. Nếu Buckley chiến thắng tại Oscar năm nay, đó sẽ không chỉ là một cột mốc cá nhân hay niềm tự hào của điện ảnh Ireland mà còn phản ánh một xu hướng lớn hơn của điện ảnh đương đại

Suốt nhiều thế kỷ, câu chuyện về William Shakespeare gần như chỉ xoay quanh những tác phẩm vĩ đại của ông. Trong khi đó, người vợ Agnes thường chỉ xuất hiện như một chi tiết nhỏ trong tiểu sử của đại văn hào nước Anh. Ít ai biết rằng trong một số ghi chép lịch sử, bà được cho là người phụ nữ có học thức và ảnh hưởng lớn đến đời sống gia đình Shakespeare.

Thay vì tiếp tục kể lại câu chuyện quen thuộc về Shakespeare, Hamnet đặt nỗi đau của Agnes - một người mẹ mất con, vào trung tâm. Chính sự dịch chuyển ấy khiến vai diễn của Buckley trở nên đặc biệt, khi cô không chỉ tái hiện một con người trong lịch sử mà còn là tiếng nói cho những người phụ nữ từng bị bỏ quên trong các câu chuyện lớn.

Trong bối cảnh Hollywood ngày càng quan tâm đến việc kể lại lịch sử từ những góc nhìn khác, như trong Women Talking hay Barbie, chiến thắng của Buckley tại Oscar lần thứ 98, nếu xảy ra, sẽ mang ý nghĩa vượt ra ngoài một giải thưởng điện ảnh. Nó phản ánh một sự dịch chuyển lớn hơn của điện ảnh đương đại, nơi những câu chuyện từng đứng bên lề đang dần bước vào trung tâm của màn ảnh.