Có những mối tình đi vào lịch sử bằng thư tay. Có những mối tình ở lại bằng một chiếc áo.

Với Gabrielle Chanel, câu chuyện ấy bắt đầu từ chiếc sơ mi của Arthur 'Boy' Capel. Một người tình, một nhà bảo trợ, một bóng hình đàn ông Anh quốc lịch lãm và vô tình là một người đồng tác giả thầm lặng của cuộc cách mạng trang phục nữ thế kỷ 20.

Từ bờ vai nam giới đến dáng đứng nữ quyền

Trong đời sống của Gabrielle Chanel, Arthur 'Boy' Capel là người đàn ông thuộc về thế giới khác. Ông thuộc về những bãi cỏ polo, những trường đua ngựa, những kỳ nghỉ bên biển nơi giới quý tộc Anh xem thể thao như một phần của nghi thức xã hội. Phong cách ông của gọn gàng, kỷ luật, được cắt may chuẩn xác theo truyền thống tailoring Anh quốc.

Chính Boy là người hỗ trợ tài chính để Chanel mở cửa hàng tại Deauville, nơi bà bắt đầu quan sát kỹ hơn tủ đồ của tầng lớp thượng lưu đang nghỉ dưỡng. Áo blazer, quần cưỡi ngựa, sơ mi cotton, áo len thể thao.

Chanel nhìn thấy ở đó vẻ đẹp khác. Vai áo thẳng, phom dáng rõ ràng, chất liệu bền bỉ. Bà tiếp thu tinh thần ấy và đưa vào thiết kế của mình bằng sự nhạy cảm riêng. Tình yêu giữa họ từng được kể lại bằng những chi tiết lãng mạn, song ảnh hưởng thẩm mỹ của Boy mới là di sản bền vững. Ông mở ra cho Chanel cánh cửa dẫn vào thế giới menswear, nơi bà tìm thấy công cụ để viết lại hình ảnh người phụ nữ hiện đại.

Trước khi chiếc sơ mi trắng xuất hiện ở Deauville, cơ thể phụ nữ châu Âu vẫn sống trong những lớp vải siết chặt. Corset ôm sát lồng ngực, ép vòng eo thành chuẩn mực thị giác được xã hội tôn sùng. Váy nhiều tầng, nặng nề và cầu kỳ, hình thể được tạo dựng như công trình kiến trúc, nơi đường cong bị điều khiển bởi dây buộc và khung thép.

Không đường chiết eo, không lớp ren ẩn giấu, chỉ có hàng cúc thẳng tắp, Coco Chanel đã để chiếc sơ mi nam len lỏi vào tủ đồ phụ nữ như một cách âm thầm bào mòn định kiến. Ít ai từng nghĩ món đồ sinh ra cho những buổi sáng vội vã của đàn ông Anh quốc, khi khung cửa mở ra bãi cỏ còn đẫm sương lại có ngày trở thành biểu tượng.

Khi bà khoác nó lên mình, sự dịch chuyển bắt đầu. Chiếc sơ mi nam nới lỏng khuôn mẫu corset từng định hình cơ thể phụ nữ, mở ra một phom dáng nơi cơ thể được tồn tại tự nhiên nhất. Vòng eo không còn là tâm điểm của ánh nhìn; thay vào đó là đôi vai thẳng, bước đi dứt khoát và một thần thái bình thản.

Từ khoảnh khắc ấy, tinh thần phi giới tính thấm vào từng đường cắt của Chanel. Tweed của những chuyến săn bắn được chuyển hóa thành suit nữ, những chiếc áo khoác phảng phất dáng dấp menswear ung dung bước vào không gian haute couture.

Một chiếc áo mang hành trình của tự do

Từ chiếc sơ mi trắng ở Deauville, một dòng chảy thẩm mỹ bắt đầu lan ra và định hình cả một thế kỷ. Khi Gabrielle Chanel giới thiệu những bộ suit đầu tiên vào thập niên 1920, người ta đã nhận ra bóng dáng của chiếc áo năm xưa trên từng đường vai gọn gàng. Áo khoác tweed với túi vuông vức, cài khuy thấp, đi cùng chân váy suông chạm gối. Vải tweed vốn dành cho những chuyến đi săn ở vùng quê Anh quốc được đưa vào salon Paris, trở thành biểu tượng của nhà mốt.

Cùng thời điểm ấy, hình ảnh garçonne lan rộng trên các đại lộ. Phụ nữ cắt tóc ngắn, mặc váy thẳng, bước đi nhanh và tự tin. Quần dài dần xuất hiện trong tủ đồ nghỉ dưỡng, trước hết ở bãi biển và du thuyền, rồi tiến vào đời sống thường nhật. Sự lựa chọn ấy từng gây tranh cãi, nhưng cũng mở ra không gian mới cho cơ thể. Khi phụ nữ mặc quần, họ bước vào những lĩnh vực từng thuộc về đàn ông với dáng đi thẳng và đôi tay tự do.

Đến cuối thế kỷ 20, Karl Lagerfeld tiếp quản di sản ấy với con mắt của nhà kể chuyện hiện đại. Ông đẩy cao tính biểu tượng của suit Chanel trên sàn diễn, làm nó sắc nét hơn, táo bạo hơn, nhưng vẫn giữ đôi vai rõ ràng và tinh thần menswear đã có từ thuở ban đầu.

Qua từng giai đoạn, chiếc sơ mi năm nào vẫn hiện diện. Nó nhắc rằng nữ tính có thể được xây dựng từ sự thẳng thắn của phom dáng, từ sự chủ động của cơ thể, từ niềm tin rằng thanh lịch bắt đầu bằng quyền được tự do chuyển động.

Chuyện tình của Coco Chanel, Arthur Boy Capel và chiếc sơ mi nam

Tình yêu, qua ba bộ sưu tập của Matthieu Blazy ta thấy có lẽ anhđang tập trung vào lát cắt này trong suót 3 bộ sưu tập. Trong mùa Xuân Hè RTW 2026, BST đầu tiên của anh chính là lời tri ân dành cho tình yêu của nhà sáng lập và Arthur Boy Capel. Qua vô số cách diễn giải về chiếc áo sơ mi của người tình, người bạn đời của nhà sáng lập quá cố.

Ta thấy sơ mi trắng cỡ lớn phối với váy lông vũ đa sắc. Ta thấy sơ mi cắt boxy được đeo ngoài áo khoác tweed nhẹ với đường sườn chịu lực bởi những chuỗi kim loại nhỏ ở gấu áo, chi tiết này giúp hàng dệt cotton rủ theo từng bước, tiếp thêm âm thanh và nhịp cho những vòng xoay trên sàn diễn.

Giữa nhiều cách diễn giải chất liệu và phom dáng trong BST Xuân Hè 2026 từ chiếc tuxedo flannel xám với phom dáng vay mượn tinh thần những mẫu quần Boy Capel từng yêu thích, đến các thiết kế váy và áo khoác được dệt hoa camellia trực tiếp vào vải thay vì đính cúc; từ chiếc low-rise skirt gợi nhắc thập niên 1920 rơi nhẹ xuống hạ eo thể hiện cách Matthieu Blazy viết tiếp câu chuyện của Coco Chanel.

Chiếc áo vì thế chưa từng chỉ là vải và cúc. Nó mang theo ký ức của một mối tình kinh điển và sự thức tỉnh của một người phụ nữ hiểu rằng quyền mặc, quyền lựa chọn, chính là quyền sống theo ý mình.Và hôm nay, bạn có muốn mặc một chiếc áo sơ mi trắng?