Nghệ thuật của kiểu tóc trong các bộ phim điện ảnh

Back

Trong lịch sử phương Tây, mái tóc không đơn thuần phản ánh thẩm mỹ của một thời đại mà còn là biểu tượng của địa vị và vai trò của nữ giới ở xã hội đương thời. Vì vậy, mỗi kiểu tóc chưa bao giờ là lựa chọn ngẫu nhiên và mỗi tạo hình trong các dự án điện ảnh đều vượt khỏi phạm vi của cái đẹp đơn thuần để trở thành ngôn ngữ thị giác đầy ẩn ý.

Từ lâu, các nhà làm phim đã tận dụng mái tóc như một dạng ngôn ngữ vô thanh, cho phép khán giả phần nào hiểu được tính cách của nhân vật ngay từ khoảnh khắc đầu tiên họ xuất hiện trên màn ảnh. Trong đó, hình tượng công chúa thường gắn liền với mái tóc dài, mềm mượt. Sự sắp đặt này bắt nguồn từ việc tóc dài trong lịch sử phương Tây luôn được xem là biểu tượng của tuổi trẻ và sự nữ tính. Mái tóc óng ả, được chăm sóc kỹ lưỡng còn hàm ý rằng người phụ nữ được sống trong sự chở che và không phải lao động nặng nhọc.

Nếu là người yêu thời trang và thường xuyên theo dõi các bộ phim lịch sử giả tưởng, chắc hẳn bạn không còn xa lạ với hình ảnh những người hầu gái với mái tóc được buộc gọn, che kín hoặc tết đơn giản. Điều này trước tiên xuất phát từ thực tế rằng các công việc lao động chân tay hay phục vụ không thể để tóc xõa dài vì điều đó gây cản trở trong quá trình làm việc. Tuy nhiên, về mặt biểu tượng, kiểu tóc được buộc gọn còn nhấn mạnh vai trò lao động của các nữ người hầu và mái tóc không còn là phương tiện biểu đạt vẻ đẹp.

Từ đó có thể thấy, trong điện ảnh cũng như trong lịch sử phương Tây, mỗi tạo hình đều mang theo những tầng ý nghĩa về quyền lực và địa vị xã hội. Trước khi một nhân vật cất lời thoại, họ có thể đã được định nghĩa phần nào qua sự sắp đặt của mái tóc trên màn ảnh.

Như một tấm gương trực quan phản chiếu những xung đột, giằng xé hay quá trình trưởng thành về mặt nội tâm, không phải ngẫu nhiên mà trong nhiều bộ phim, khán giả thường chứng kiến mái tóc của nhân vật thay đổi song song với những bước ngoặt tâm lý quan trọng. Mỗi tạo hình đều ẩn chứa những tầng nghĩa riêng.

Một chi tiết biểu tượng khác xuất hiện trong tạo hình tóc ngày cưới của Cathy. Ẩn sau lớp khăn voan, Miller đã thiết kế mái tóc bên dưới thành cấu trúc của một lớp xích giáp, biểu trưng cho chiếc lồng mà Cathy tự dựng nên cho chính mình khi phản bội Heathcliff để kết hôn với Edgar Linton. Theo Miller, đây là hình ảnh tượng trưng cho việc Cathy tự nguyện bước vào chiếc bẫy ấy với nhiều tiếc nuối và day dứt.

Elizabeth có niềm yêu thích với côn trùng học và thực vật học, vì vậy, trang phục của cô được lồng ghép những chi tiết gợi nhắc đến bọ cánh cứng và các loài côn trùng khác thông qua họa tiết, phom dáng và ưu tiên bảng màu sống động: từ xanh cerulean, sapphire, tím magenta đến đỏ carnelian rực rỡ.

Ở lần xuất hiện đầu tiên, Elizabeth gây ấn tượng với thiết kế váy dài màu xanh sapphire và mũ đội đầu lông vũ đồng màu - gợi nhắc hình ảnh đôi cánh của bọ cánh cứng. Đây cũng là gam màu đại diện cho sự vương giả, lòng trung thành, đồng thời là biểu tượng của bầu trời, khát vọng tự do và sự tách biệt khỏi thế giới u tối của Victor. Anh theo đuổi quyền lực, cô đề cao tự nhiên và sự cân bằng. Anh xem cái chết như một thí nghiệm, cô lại tôn trọng mọi dạng sống.

Theo chia sẻ từ nhà thiết kế Kate Hawley, yếu tố tôn giáo cũng được lồng ghép trong nhiều trang phục của Elizabeth. Điều này được thể hiện rõ qua những chiếc mũ bonnet, phụ kiện thường xuất hiện cùng nhân vật ở nhiều phân cảnh. Mũ bonnet như biểu tượng cho vầng hào quang, sự thuần khiết của Elizabeth và cuối cùng là sự hủy diệt.

Trong phân cảnh Elizabeth đến thăm nhà Victor, mũ bonnet đỏ, găng tay ren và váy đỏ tối màu gợi nhắc nỗi đau mất mẹ thời thơ ấu của Victor. Ngược lại, mũ bonnet tím cùng chiếc váy xanh in họa tiết cấu trúc tế bào của bọ cánh cứng trong lần đầu Elizabeth gặp Sinh vật lại như tượng trưng cho tình yêu và sự thấu hiểu. Cô cũng là người duy nhất diện gam màu tím trong Frankenstein, vì có lẽ, chỉ mỗi cô có sự kết nối đặc biệt với tạo vật này.

Một trong những thiết kế ấn tượng nhất của Elizabeth là tạo hình cuối cùng: chiếc váy trắng với những dải ruy băng satin quấn quanh cánh tay. Trong phân đoạn này, cô xõa tóc và không đội bonnet như ẩn ý hào quang đã biến mất. Đây cũng là lời tiên tri cho cái kết bi thảm khi Elizabeth hy sinh bản thân để giữ lấy sự sống cho Sinh vật.